İnsan Kendini Sevmeyi Nasıl Öğrenir?

 

İnsan Kendini Sevmeyi Nasıl Öğrenir?

İnsan, hayatı boyunca pek çok şeyi sevmeyi öğreniyor. Bir insanı, bir şehri, bir şarkıyı, bir anıyı… Peki, insan kendisini sevmeyi ne zaman öğreniyor? Daha doğrusu, kendisini sevmeyi gerçekten biliyor mu?

 

Bazen başkalarını mutlu etmek için elimizden geleni yaparken kendimizi ihmal ediyoruz. Bir arkadaşımızın derdini dinliyor, sevdiğimiz insanların yanında olmaya çalışıyor, onların mutluluğunu önemsiyoruz. Fakat günün sonunda kendimize ayıracak ne zamanımız ne de enerjimiz kalıyor. Başkalarına gösterdiğimiz anlayışı kendimize göstermeyi unutuyoruz. Oysa insanın kendisiyle kurduğu ilişki, hayatındaki en uzun ve en önemli ilişkilerden biridir. Çünkü insan, hayatının neresine giderse gitsin kendisini de yanında götürür.

 

Kendimden örnek vermem gerekirse, kendime yeterince vakit ayırmadığım dönemlerde ruhsal olarak daha yorgun hissediyorum. Günlerim yalnızca sorumluluklarımı yerine getirmekle ve başkalarına zaman ayırmakla geçtiğinde kendimden uzaklaştığımı fark ediyorum. Ne istediğimi, ne hissettiğimi ve aslında neye ihtiyaç duyduğumu düşünmeye bile fırsat bulamıyorum. Bu yüzden insanın zaman zaman durup kendisine dönmesi gerektiğine inanıyorum. Bazen bir kitap okumak, kısa bir yürüyüş yapmak, düşüncelerimizle baş başa kalmak ya da hiçbir şey yapmadan dinlenmek bile kendimizle yeniden bağ kurmamıza yardımcı olabilir.

 

Elbette insan yalnızca kendisi için yaşamamalıdır. Arkadaşlarımız, ailemiz ve sevdiğimiz insanlar hayatımızın önemli bir parçasıdır. Onlarla vakit geçirmek, sevinçlerimizi ve üzüntülerimizi paylaşmak yaşamı güzelleştirir. Fakat başkalarına yer açarken kendimize de bir yer bırakmamız gerekir. Çünkü insan, herkese yetişmeye çalışırken kendisine yetişemediğinde zamanla kendi ihtiyaçlarını görmezden gelmeye başlayabilir.

 

Burada önemli olan, hayatımızdaki şeylere nasıl bir öncelik verdiğimizdir. Bana göre insanın önce sorumluluklarını yerine getirmesi, ardından kendisine zaman ayırması ve sevdikleriyle vakit geçirmesi anlamlı bir denge oluşturabilir. Örneğin üniversite sınavına hazırlanan birinin ders çalışması, hedefleri doğrultusunda emek vermesi ve geleceği için çaba göstermesi önemlidir. Üniversite eğitimi alan birinin de derslerine ve görevlerine gereken özeni göstermesi gerekir. Çünkü kendimizi sevmek, yalnızca kendimizi iyi hissettiren şeyleri yapmak değildir. Bazen istemediğimiz hâlde çalışmak, ertelediğimiz bir işi tamamlamak ve verdiğimiz sözleri tutmak da kendimize duyduğumuz saygının bir parçasıdır.

 

Sorumluluklarımızı yerine getirmek, gelecekteki kendimize verdiğimiz bir değerdir. Bugün gösterdiğimiz çaba, yarın ulaşmak istediğimiz hayatın temelini oluşturabilir. Elbette her gün aynı verimlilikle çalışamayız. Yorulduğumuz, motivasyonumuzu kaybettiğimiz veya dinlenmeye ihtiyaç duyduğumuz zamanlar olacaktır. Böyle zamanlarda kendimize kızmak yerine neye ihtiyacımız olduğunu anlamaya çalışmalıyız. Çünkü sorumluluk sahibi olmak, kendimize karşı acımasız davranmak değil; yapmamız gerekenleri önemserken sınırlarımızı da bilmektir.

 

Peki, insanın kendisini öncelik sırasına koyması bencillik midir? Bence hayır. Bencillik, yalnızca kendi isteklerimizi önemseyip başkalarının ihtiyaçlarını yok saymaktır. Kendine değer vermek ise hem kendi ihtiyaçlarını hem de başkalarının varlığını önemseyebilmektir. Aralarında ince ama önemli bir fark vardır. Kendimize zaman ayırdığımızda insanlardan uzaklaşmış olmayız. Aksine, kendimizi daha iyi tanıdıkça ilişkilerimizde de daha bilinçli davranabiliriz. Neye evet, neye hayır diyeceğimizi öğrenir; başkalarının beklentileriyle kendi isteklerimizi birbirinden ayırmaya başlarız.

 

Bunun yanında, insanın kendisini sevmesi yalnızca başarılı olduğu zamanlarda kendisiyle gurur duyması anlamına da gelmez. Asıl mesele, başarısız olduğumuzda, hata yaptığımızda veya istediğimiz sonucu alamadığımızda kendimize nasıl davrandığımızdır. Bir sınavdan beklediğimiz notu alamadığımızda ya da hedefimize ulaşamadığımızda kendimizi bütünüyle yetersiz görmek yerine nerede hata yaptığımızı anlamaya çalışabiliriz. Çünkü bir başarısızlık, insanın bütün değerini belirlemez. Kendimizi geliştirmek için eleştirebiliriz ama kendimize düşman olmak zorunda değiliz.

 

İnsanın kendisini tanıması da kendisini sevmesinin önemli bir parçasıdır. Nelerden hoşlandığımızı, hangi durumlarda yorulduğumuzu, hangi hayalleri kurduğumuzu ve nasıl bir insan olmak istediğimizi düşünmek bize kendimiz hakkında çok şey öğretir. Başkalarının hayatlarına bakarak kendi hayatımızı değerlendirmek yerine kendi yolumuza odaklanmayı öğreniriz. Herkesin farklı bir başlangıç noktası, farklı imkânları ve farklı bir zamanı vardır. Bu nedenle kendimizi sürekli başkalarıyla kıyaslamak yerine dünkü hâlimizden neler öğrendiğimize bakmak daha anlamlıdır.

 

Belki de kendini sevmek, her özelliğimizi kusursuz bulmak değil; kusurlarımızla birlikte kendimizi tanımaya ve geliştirmeye istekli olmaktır. Kendimize verdiğimiz değeri başkalarının bizi ne kadar beğendiğine, kaç kişinin bizi sevdiğine veya ne kadar başarılı olduğumuza bağlamamaktır. Çünkü insanın değeri, yalnızca elde ettiği sonuçlardan ibaret değildir.

Sonuç olarak, kendimizi sevmek bir anda ulaşacağımız bir nokta değil, zaman içinde geliştirdiğimiz bir alışkanlıktır. Bunun için bazen kendimize vakit ayırmalı, bazen sorumluluklarımızı yerine getirmeli, bazen de dinlenmeye ihtiyacımız olduğunu kabul etmeliyiz. Hayatımızdaki insanları sevmek kadar kendimize de anlayış göstermek önemlidir. Çünkü kendimize ayırdığımız zaman, hayatımızdan eksilttiğimiz bir zaman değildir.

 

Belki de bütün mesele şudur: Başkalarına gösterdiğimiz sevgiyi, anlayışı ve sabrı kendimizden esirgememek. Kendi hayatımızın sorumluluğunu üstlenirken kendimizi ihmal etmemek. Ve en önemlisi, başkalarının hayatında bir yer edinmeye çalışırken kendi hayatımızdaki yerimizi unutmamak.

Çünkü insan, başkalarını sevmekten vazgeçmeden de kendisini sevebilir. Kendisine değer verirken başkalarına değer vermeye devam edebilir. Bazen yapması gereken tek şey, bütün o koşuşturmanın içinde kendisine de dönüp şu soruyu sormaktır: Ben, kendi hayatımda kendime ne kadar yer veriyorum?

Feyza Zeynep Tural